Toespraak van Sanne ten Bokkel Huinink op 4 februari 2018 – afscheidsdienst ds. Margreet Klokke 

Beste Margreet,

Gedenkt uw voorgangers, die u het Woord Gods gesproken hebben 

Zo staat op het predikantenbord dat daar onder het balkon hangt. Binnenkort zal jouw naam worden toegevoegd. Het is een deel van vers 7 uit Hebreeën 13. De hele tekst van het vers luidt: Gedenkt uw voorgangers, die u het Woord Gods gesproken hebben; en volgt hun geloof na, aanschouwende de uitkomst van hun wandel.

Gedenkt uw voorgangers 

Ja, dat je voorgangers hebt gehad hier in de Kloosterkerk, zal je geweten hebben… We horen hier nog wel dingen als: “Ds. Kwint zei altijd…” “In de tijd van dominee Schoch..” Maar die predikanten waren hier al langer geleden. Jouw directe voorganger was ds. Carel ter Linden. Ga er maar aan staan om die op te volgen. Jarenlang klonk het in Den Haag en de rest van het land: “De Kloosterkerk dat is toch de kerk van Carel ter Linden èn van de Koningin?”. Dapper was het dat jij als relatief jonge predikant toch hier kwam, na hem, ga d’r maar aanstaan…. Gelukkig veranderde het beeld langzamerhand. “De Kloosterkerk…. daar staat toch die vrouw?“ werd het toen. Gelukkig kreeg die vrouw ook een naam. Nu spreekt men over jou: “Margreet Klokke in de Kloosterkerk, daar moet je zijn.“

De tekst spreekt over voorgangers, meervoud dus. Zeer toepasselijk hier in de Kloosterkerk. De eerste jaren stond je hier met ds. Pieter Lootsma en de laatste jaren met ds. Rienk Lanooy. Bijzonder om te ervaren hoe goed dat ging, die samenwerking. Jullie werkten daar ook actief aan, met resultaat! Het is geenszins vanzelfsprekend dat het zo intensief samenwerken in een bijzonder beroep als dat van predikant, succesvol is. Het is denk ik een gave die jij en je collega’s bezitten om elkaar de ruimte te geven maar ook dingen samen te doen en kritisch naar elkaar te kunnen zijn.

Overigens ontstonden over die samenwerking soms opmerkelijke beelden. Zo hoorde ik dat het gesprek er in de Jeugdkapel of Crypt, dat weet ik niet meer, eens over ging dat jij en Pieter toch een echtpaar waren. Daar waren ze van overtuigd. De verbazing onder de jongeren was groot toen dat niet zo bleek te zijn.

Gedenkt uw voorgangers, die u het Woord Gods gesproken hebben 

Het Woord Gods heb je hier gedurende bijna 18 jaar gesproken en gebracht. Op zondag in je goed doordachte, inspirerende, actuele en boeiende preken maar ook door de week in groepen, zoals de ABC kring en in persoonlijke gesprekken. Ook in de vergaderingen van het bestuur bracht je de benodigde inspiratie en diepgang. Ik herinner me een uitleg over het verschijnsel dat er mensen zijn die een horizontale Godsbeleving hebben, dat wil zeggen iets tussen de mensen onderling en dat er mensen zijn die een verticale Godsbeleving hebben, iets tussen het hogere en de mensen. Deze dagen roept dat bij mij de associatie op van het Lange Voorhout en de Hooglandse Kerk.

Het pastoraat vind je erg belangrijk. Je besteedt daar veel tijd en aandacht aan. Nog in een bestuursvergadering van afgelopen najaar leerde jij ons de verschillen tussen “de pastor als getuige”, “de pastor als helper”, “de pastor als metgezel” en de “pastor als tolk en gids”. De laatste brengt het verhaal van de gesprekspartner in relatie tot het verhaal, het woord, van God. Dat doe je vaak, vertelde je. Je volgde ook diverse opleidingen voor het pastoraat. Het pastoraat boeit je. Heel veel mensen hier hebben er baat bij gehad dat je er voor hen en met hen was. Fijn dat het pastoraat er voor iedereen kon zijn, of men nu lid was van de Kloosterkerk of niet.

In jouw kringen en cursussen speelde ons mooie monumentale gebouw vaak ook een rol. In de winter in een onverwarmde kerk hebben jouw inspirerende woorden mensen meermaals zo geraakt, dat ze de kou vergaten, zo hoorde ik. Daarnaast zorgde je, heel praktisch, voor de aanschaf van fleecedekentjes.

Gedenkt uw voorgangers, die u het Woord Gods gesproken hebben; en volgt hun geloof na, aanschouwende de uitkomst van hun wandel 

De uitkomst van jouw wandel.. eigenlijk zouden we misschien moeten zeggen, de uitkomst van jouw fietstocht. Door weer en wind fietste je naar alle uithoeken van de stad. Iemand vertelde mij dat jij over een ijzeren fietsconditie beschikt. In de voorbereiding voor jouw afscheid, werd ons ook als snel duidelijk dat het enigszins traditionele cadeau dat in ons land bij het afscheid van de dominee schijnt te horen, namelijk een fiets, tegenwoordig liefst met elektrische aandrijving, in jouw geval niet nodig is. Een fiets heb je en gebruik je. We gaven je gisteren dus andere cadeaus. Je fietste overigens niet alleen door de stad naar mensen uit deze kerk. Je zette je bijvoorbeeld ook in voor de kring van binnenstadspastores en vond het belangrijk verbindingen in de stad te maken met andere organisaties, zoals musea en theaters maar bijvoorbeeld ook met de Rotary. Ook op de social media trok je rond, samen met Rienk begon je zelfs te twitteren.

Vanuit je functie wandelde je met vele mensen mee. Langs de hoogte en dieptepunten van mensenlevens, van gezinnen en families. In het interview dat bij jouw afscheid in Kerk in Den Haag verscheen, zei je dat de vele ontmoetingen op vaak emotionele momenten je ontroerde. Ik denk dat de mensen jouw oprechte betrokkenheid, belangstelling en medeleven voelden, naast de professionele houding en deskundigheid die het ambt van je vraagt.

Wij volgenden ook, op enige gepaste afstand, jouw privé wandeling. Je ouders overleden, Rolf werd volwassen en ging uit huis, jullie verhuisden… er gebeurde nogal wat in die bijna 18 jaren. Soms hoorden we er een beetje iets over, of beluisterden we een spoortje in een gebed of preek. Maar je ging ogenschijnlijk rustig verder met je werk, bijzonder…

Nu komt er aan jouw en jullie wandeling in de Kloosterkerk een einde. De uitkomst van die wandel, moet ieder voor zich maar aanschouwen. Ik heb een paar observaties gememoreerd, daar passen er nog vele bij natuurlijk. Wat mij betreft, overheerst alles overziend, een gevoel van grote dankbaarheid en diep respect voor alles wat jij hier gedaan hebt, alleen en met je collega’s.

Gedenkt uw voorgangers, die u het Woord Gods gesproken
hebben; en volgt hun geloof na, aanschouwende de uitkomst
van hun wandel…. Maar nu gaan we verder. In Lucas 9 lezen we dat we de hand aan de ploeg moeten slaan en niet achterom moeten blijven kijken. Dat gaan we doen. Jij gaat in Leiden aan de slag, wij gaan hier ook weer verder. Met groot vertrouwen kijken wij, ik denk net als de mensen in Leiden, vooruit naar wat komen gaat. Wij wensen jou heel veel succes, mooie ontmoetingen en een gezegende tijd in de Hooglandse Kerk!

Sanne ten Bokkel Huinink, voorzitter Algemeen bestuur Kloosterkerk.

Nederland, Den Haag, 4 februari 2018
Afscheid Kloosterkerk Margreet Klokke
foto: Gerhard van Roon